Nationale Belgische DNA-databank bereikt symbolische kaap van 50.000 sporen

NICC registreerde ook al meer dan 40.000 DNA-stalen van veroordeelden

Woensdag 21 juni 2017

  • Belgische DNA-databank bestaat exact 15 jaar

  • De databank is cruciaal om misdrijven te linken of op te lossen

  • Twee keer per dag een match tussen een persoon en een DNA-spoor

Sinds deze week zitten er meer dan 50.000 DNA-sporen in de Belgische databank met DNA-gegevens. Dat meldt het Nationaal Instituut voor de Criminologie en Criminalistiek (NICC), dat de databank beheert. Die DNA-gegevens zijn cruciaal om misdrijven op te lossen: elke week worden er via de databank gemiddeld veertien DNA-sporen aan een persoon of een ander misdrijf gelinkt, waardoor er een doorbraak mogelijk is in onopgeloste strafdossiers. De databank bevat ook al meer dan 40.000 DNA-stalen van veroordeelden en blijft fors groeien.

Een dievenbende die in verschillende provincies toeslaat of een serieverkrachter die tientallen slachtoffers maakt: dankzij de Belgische DNA-databank kunnen heel wat van deze misdaaddossiers aan elkaar gelinkt en zelfs opgelost worden. Een sigarettenpeuk of zelfs een vingerafdruk op een deurklink kunnen volstaan om een DNA-profiel op te stellen. Via de centrale DNA-databank kan de zoektocht naar de dader een doorbraak bereiken.

Elke maand 320 sporen

Sinds deze week bevat de DNA-databank liefst 50.000 van die sporenprofielen. En dat exact 15 jaar nadat de databank in ons land werd opgericht in de schoot van het NICC, in 2002. Elke maand komen er gemiddeld 320 sporen bij.

De databank bestaat eigenlijk uit twee onderdelen: eentje voor criminalistiek, met daarin alle verzamelde profielen van sporen die gevonden werden op een plaats delict. En een tweede, waarin al het genetische materiaal van veroordeelden zit opgeslagen. Ook die laatste wordt elke dag groter. Op dit moment zijn er liefst 42.711 DNA-stalen van veroordeelden in opgenomen.

“Het zijn de DNA-cellen van de gerechtelijke arrondissementen die beslissen of er na een veroordeling een profiel wordt aangemaakt. Alles verloopt trouwens volledig anoniem. Wij zien enkel cijfertjes en codes. Als we een link opmerken, geven we die door aan het federaal parket en pas daar kan het profiel aan de juiste persoon gekoppeld worden.” 

Jan De Kinder, directeur van het NICC

Twee keer raak per dag

De databank bewijst in elk geval zijn nut. Met 320 nieuwe sporen per maand, toont 17% een link met een persoon die opgenomen werd in de Belgische databank. Dat betekent dat er gemiddeld twee keer per dag een match is tussen een spoor en een persoon en dus een identificatie mogelijk is.

“Vergelijk het met het gooien van een dobbelsteen: elke keer dat er een staal wordt opgenomen, heb je één kans op zes om te weten te komen om wie het gaat. Zo hebben we ook een delictenkampioen die in liefst 59 verschillende dossiers voorkomt.”

Jan De Kinder

De lijst van misdrijven waarvoor criminelen een DNA-staal moeten geven, werd drie jaar geleden fel uitgebreid. Naast moord, gijzeling of aanranding telt sindsdien ook bijvoorbeeld inbraak en mensenhandel. Je hoeft dus niet de misdaad van de eeuw te plegen om in de databank terecht te komen. 39% van alle profielen in de databank gaan om diefstal met braak. Daarna volgt diefstal met geweld (22%). In 13% van de gevallen gaat het om zedenfeiten.

“Nog opvallend is dat de databank uit DNA-profielen bestaat die voor 90% afkomstig zijn van mannen en 10% van vrouwen. Eens je trouwens in de databank terecht komt, zit je DNA er voor 30 jaar in.”

Jan De Kinder

Het Nationaal Instituut voor Criminalistiek en Criminologie (NICC) is een federale wetenschappelijke instelling van de FOD Justitie. In de gerechtelijke onderzoeken trachten we dader en zijn modus operandi te identificeren door forensisch onderzoek op bewijsstukken. Onze criminologische studies ondersteunen het strafrechtelijk beleid in België.
 
Criminalistiek : 10 forensische laboratoria - 5 forensische adviseurs - 2 Nationale DNA-databanken
Criminologie : 10 onderzoekslijnen

Jan De Kinder Directeur at NICC
Lisa Kaspers PR Consultant at Bepublic